Deprecated: Assigning the return value of new by reference is deprecated in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-settings.php on line 520

Deprecated: Assigning the return value of new by reference is deprecated in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-settings.php on line 535

Deprecated: Assigning the return value of new by reference is deprecated in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-settings.php on line 542

Deprecated: Assigning the return value of new by reference is deprecated in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-settings.php on line 578

Deprecated: Function set_magic_quotes_runtime() is deprecated in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-settings.php on line 18

Strict Standards: Declaration of Walker_Page::start_lvl() should be compatible with Walker::start_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1199

Strict Standards: Declaration of Walker_Page::end_lvl() should be compatible with Walker::end_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1199

Strict Standards: Declaration of Walker_Page::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1199

Strict Standards: Declaration of Walker_Page::end_el() should be compatible with Walker::end_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1199

Strict Standards: Declaration of Walker_PageDropdown::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1244

Strict Standards: Declaration of Walker_Category::start_lvl() should be compatible with Walker::start_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1391

Strict Standards: Declaration of Walker_Category::end_lvl() should be compatible with Walker::end_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1391

Strict Standards: Declaration of Walker_Category::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1391

Strict Standards: Declaration of Walker_Category::end_el() should be compatible with Walker::end_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1391

Strict Standards: Declaration of Walker_CategoryDropdown::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/classes.php on line 1442

Strict Standards: Redefining already defined constructor for class wpdb in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/wp-db.php on line 306

Strict Standards: Redefining already defined constructor for class WP_Object_Cache in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/cache.php on line 431

Strict Standards: Declaration of Walker_Comment::start_lvl() should be compatible with Walker::start_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/comment-template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Comment::end_lvl() should be compatible with Walker::end_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/comment-template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Comment::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/comment-template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Comment::end_el() should be compatible with Walker::end_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/comment-template.php on line 0

Strict Standards: Redefining already defined constructor for class WP_Dependencies in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/class.wp-dependencies.php on line 31

Strict Standards: Redefining already defined constructor for class WP_Http in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-includes/http.php on line 61

Strict Standards: Declaration of Walker_Category_Checklist::start_lvl() should be compatible with Walker::start_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-admin/includes/template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Category_Checklist::end_lvl() should be compatible with Walker::end_lvl(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-admin/includes/template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Category_Checklist::start_el() should be compatible with Walker::start_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-admin/includes/template.php on line 0

Strict Standards: Declaration of Walker_Category_Checklist::end_el() should be compatible with Walker::end_el(&$output) in /var/www/vhosts/v-3407.webspace/www/808.kz/zs.808.kz/kz/wp-admin/includes/template.php on line 0
Қазақстанның Мәртебе Төрі
 
 
Өскемен
ӨскеменӨскемен - шығыс Қазақстан қаласы, Шығыс Қазақстан облысының әкімшілік орталығы. Ертіс пен Үлбі өзендерінің түйіскен жерінде орналасқан.

Алғашында бұл 1720 жылы майор Лихарев негізін қалаған бекініс болатын. Майордың аты қазір қала көшелерінің біріне берілген.

1720 жылдың мамыр айында Петр I жарлығымен жабдықталған Иван Михайлович Лихаревтің экспедициясы Зайсан өзеніне бағытталды. Өзенге дейінгі жол сәтті болды, бірақ Қара Ертіс бойымен одан әрі баратын жолда жоңғарлардың қолы бөгет жасады. Шабуылға жеңіл тойтарыс берілді, алайда одан әрі қозғалуға өте таяз Ертіс мүмкіндік бермеді. Экспедиция артқа қайтты.

1720 жылы 12 тамызда Ресей армиясының әскери отряды Ертіс пен Үлбі өзендерінің түйіскен жеріне келді, осы жерде бекініс құрылысының жұмыстары басталды. Осы күн Өскемен қаласының негізі қаланған күн деп есептелінеді.

1720 жылдың күзінде Ертіс пен Үлбі өзендерінің түйіскен жерінде Лихаревтің бұйрығымен Өскемен бекінісінің негізі қаланды, осы жерде Ертіс тау-тастың сағасынан ағыи, одан әрі жазық жермен ағып кеткендіктен қала осылай аталды. Бекініс айтарлықтай алып дуалдармен қоршалды. Бекіністе солдаттарға арналған казарма, әскери госпиталь, әскербасыларының пәтерлері, әртүрлі қоймалар мен каторга түрмесінің бөлімшелері болды. Бекіністен тыс алғашқы үйлер бекініске таяу жерде салынды. Осылайша қаланың негізі қаланды.

Өскемен өміріне дін қызметшісі Б.Герасимов куә, ол су тасқынының орасан зор зардабына төзіп, көптеген қайғылы күндерді басынан кешірді.

XVIII ғасырдың екінші жартысында бекіністің маңына босқындар, әсіресе сібір казактары қоныс тебе бастады. Жер аударылғандар да көп болды. 1762 жылы кезінде дін қудаланушылығынан Польшаға қашқан орыс дінге табынушыларды отанға қайтару туралы қаулы қабылданды. Олардың қоныс тебуіне Алтай жерлері ұсынылды. Қаланың алғашқы көшелері Ильинская, Троицкая, Большая, Андреевская. Ол көшелер жағалаудан бастап, Үлбіні бойлай аяқталды. Бұл көшелер Соляной, Крепостной, Мечетский, Соборный тұйық жолдарымен қиылысты. Қаланың ескі карталары көшелер мен тұйық көшелердің тік екендігін көрсетеді. Қаланың бұлай жоспарлануының арқасында таудан салқын самал соғып тұрды,  су тасқыны болған кездерде су көшелермен және тұйық көшелермен оңай ағып кететін болды. Революцияға дейін қаланың орталық бөлігіне (Киров көшесі, Киров атындағы саябақ, М.Горький көшесі) сауда алуандығы тән болды. Онда көптеген сауда ғимараттары болды. Сауда қатарлары бар базар алаңы; қалалық базардағы ауылшаруашылық өнімдерінің саудасы күн сайын және қызу түрде өтіп жатты. Жыл сайын мұнда нан, аң терісі, май, былғары, балауыз, бал және т.б. тауарлар сатылатын жәрмеңке өткізілді. Сондай-ақ бұл жерде бай көпестердің тас дүкендері болды. Осы ғимараттардың кейбіреуі Киров, М.Горький көшелерінің бойында сақталған.

Жылдар мен ғасырлар өтіп жатты. Өскемен бекінісі бекет, содан кейін уездік қала болды. 1868 жылы Өскемен қала мәртебесіне ие болды. ХХ ғасырдың басында сауда дамып, айлақ пен теміржол (Защита бекеті) салына бастады.

1952 жылы Ертісте Өскемен ГЭС-і, 1960 жылы Бұқтырма ГЭС-і салынды. Бөгенмен қоршалған Ертіс Өскемен және Бұқтырма су қоймасын қалыптастырды. Бұқтырманың суы облыстағы ең ірі Зайсан өзеніне келіп құяды. Көлемі жағынан екінші қорық көлі Марқакөл 1400 метр биіктікте орналасқан.

Қазір Өскемен - Қазақстанның түрлі-түсті металлургиясының орталығы. Мұнда Өскемен қорғасын-мырыш комбинаты (ӨҚМК), титан-магний комбинаты (ТМК) және Үлбі металлургиялық комбинаты орналасқан. Түрлі түсті металлургия, машина жасау, орман шаруашылығы тәрізді аймақтағы алдыңғы қатарлы салалар жергілікті электр энергетикасымен тығыз байланыста.

1952 жылы Ертісте Өскемен ГЭС-і, 1960 жылы Бұқтырма ГЭС-і салынды. Бөгенмен қоршалған Ертіс Өскемен және Бұқтырма су қоймасын қалыптастырды. Бұқтырманың суы облыстағы ең ірі Зайсан өзеніне келіп құяды. Көлемі жағынан екінші қорық көлі Марқакөл 1400 метр биіктікте орналасқан.